ವಿಶ್ವಾಮಿತ್ರರು ಹೇಗೆ ಕೌಶಿಕ ರಾಜನಿಂದ ಬ್ರಹ್ಮರ್ಷಿಯಾದರು? ವಶಿಷ್ಠರ ಆಶ್ರಮ, ಶಬಲಾ ಕಾಮಧೇನು ಮತ್ತು ಅಹಂಕಾರದ ಸೋಲಿನ ಕಥೆಯನ್ನು ಓದಿ. ಪುರಾಣ ಕಥೆ ಕನ್ನಡದಲ್ಲಿ.
ಕೌಶಿಕ ರಾಜನ ಶೌರ್ಯಮಯ ಆಡಳಿತ
ವಶಿಷ್ಠರ ಆಶ್ರಮ ಮತ್ತು ಶಬಲಾ ಕಾಮಧೇನು
ಅಹಂಕಾರ ಮತ್ತು ಅವಮಾನಕರ ಸೋಲು
ಶಿವನ ತಪಸ್ಸು ಮತ್ತು ಅಸ್ತ್ರಬಲದ ವರ
ಬ್ರಹ್ಮಬಲದ ಸತ್ಯದ ಅರಿವು
ಋಷಿ ವಿಶ್ವಾಮಿತ್ರರು ಮೊದಲಿನಿಂದಲೇ ವಿಶ್ವಾಮಿತ್ರರಾಗಿರಲಿಲ್ಲ. ಅವರು ಕುಶ ವಂಶದ ಮಹಾನ್ ವಂಶದಲ್ಲಿ ಜನಿಸಿದ್ದವರು. ಅವರ ಜನ್ಮನಾಮ ಕೌಶಿಕ. ಗಾಧಿ ಮಹಾರಾಜರ ಪುತ್ರರಾಗಿದ್ದರಿಂದ ಅವರು ಗಾಧಿಪುತ್ರ ಎಂಬ ಹೆಸರಿನಿಂದಲೂ ಪ್ರಸಿದ್ಧರಾಗಿದ್ದರು. ದಿಕ್ಕು ದಿಕ್ಕಿಗೂ ತನ್ನ ಶೌರ್ಯ ಮತ್ತು ಪರಾಕ್ರಮಕ್ಕೆ ಖ್ಯಾತನಾಮನಾಗಿದ್ದ ಒಬ್ಬ ಮಹಾನ್ ರಾಜನಿಂದ, ಬ್ರಹ್ಮರ್ಷಿಯಾಗುವ ತನಕದ ಅವರ ಜೀವನಯಾತ್ರೆಯೇ ಪುರಾಣಕಥೆಗಳಾಗಿ ಉಳಿದಿದೆ.
ಈ ವಿಶ್ವಾಮಿತ್ರರ ಕಥೆಯನ್ನು ಮಿಥಿಲೆಯಲ್ಲಿ ಜನಕರಾಜರ ಪುರೋಹಿತರಾದ ಋಷಿ ಶತಾನಂದರು ರಾಮ ಮತ್ತು ಲಕ್ಷ್ಮಣರಿಗೆ ವಿವರಿಸುತ್ತಾರೆ.
ಬಹಳ ವರ್ಷಗಳ ಹಿಂದೆ, ಕೌಶಿಕ ಎಂಬ ಮಹಾರಾಜನು ಒಂದು ವಿಶಾಲ ಮತ್ತು ಶಕ್ತಿಶಾಲಿ ರಾಜ್ಯವನ್ನು ಆಳುತ್ತಿದ್ದ. ಅವರು ನ್ಯಾಯಪ್ರಿಯ ಹಾಗೂ ಧರ್ಮನಿಷ್ಠ ರಾಜನಾಗಿ ಹೆಸರಾಗಿದ್ದರು. ಒಂದು ಬಾರಿ, ಭೂಮಿಯ ಸಂಪೂರ್ಣ ಭಾಗವನ್ನು ವೀಕ್ಷಿಸುವ ಉದ್ದೇಶದಿಂದ, ಅಕ್ಷೌಹಿಣಿ ಸೇನೆಯೊಂದಿಗೆ ಮಹಾಯಾತ್ರೆಯನ್ನು ಕೈಗೊಂಡರು. ದಿನಗಳ ಕಾಲ ಕಾಡುಗಳು, ಪರ್ವತಗಳು, ನದಿಗಳು ಹಾಗೂ ಆಶ್ರಮಗಳನ್ನು ದಾಟುತ್ತಾ ಸಾಗಿದರು.
ಒಂದು ದಿನ, ಅವರು ಮತ್ತು ಅವರ ಸೇನೆ ಋಷಿ ವಶಿಷ್ಠರ ಆಶ್ರಮಕ್ಕೆ ತಲುಪಿದರು. ವಶಿಷ್ಠರು ಪ್ರಸಿದ್ಧನಾಮ ರಾಜನನ್ನು ಹರ್ಷದಿಂದ ಸ್ವಾಗತಿಸಿ, ಅವರ ಕ್ಷೇಮವನ್ನು ವಿಚಾರಿಸಿದರು. ನಂತರ, ಸಂಪೂರ್ಣ ಸೇನೆಯನ್ನೇ ಆತಿಥ್ಯವಹಿಸುವುದಾಗಿ ಪ್ರೀತಿಯಿಂದ ಹೇಳಿದರು. ಇಷ್ಟೊಂದು ದೊಡ್ಡ ಸೇನೆಗೆ ಆಹಾರ ಒದಗಿಸುವುದು ಋಷಿಗೆ ಕಷ್ಟವಾಗಬಹುದೆಂದು ತಿಳಿದಿದ್ದ ಕೌಶಿಕರು ಮೊದಲಿಗೆ ಸಂಕೋಚಪಟ್ಟರು. ಆದರೆ ವಶಿಷ್ಠರ ಒತ್ತಾಯದ ಮುಂದೆ ಒಪ್ಪಿಕೊಂಡರು.
ಅನಂತರ ವಶಿಷ್ಠರು ತಮ್ಮ ಇಷ್ಟಾರ್ಥ ನೀಡುವ ಕಾಮಧೇನು ಶಬಲೆಯನ್ನು ಕರೆದು, ರಾಜನ ಸೇನೆಗಾಗಿ ಭೋಜನವನ್ನು ಸಿದ್ಧಪಡಿಸುವಂತೆ ಹೇಳಿದರು. ಋಷಿಯ ಆಜ್ಞೆಯಂತೆ ಶಬಲಾ, ಎಲ್ಲರಿಗೂ ಬೇಕಾದ ಎಲ್ಲ ವಿಧದ ಪಾನೀಯಗಳು ಮತ್ತು ಅತಿ ರುಚಿಕರವಾದ ಆಹಾರಗಳನ್ನು ನೀಡಲು ಆರಂಭಿಸಿದಳು. ಸೇನೆಯವರು ಸಂತೋಷದಿಂದ ಭೋಜನವನ್ನು ಸವಿದರು. ಶಬಲೆಯ ಅದ್ಭುತ ಶಕ್ತಿಯನ್ನು ಕಂಡು ಕೌಶಿಕರು ಆಶ್ಚರ್ಯಚಕಿತರಾದರು.
ಪ್ರಯಾಣ ಮುಂದುವರೆಯುವ ಸಮಯ ಬಂದಾಗ, ಕೌಶಿಕರು ವಶಿಷ್ಠರ ಬಳಿಗೆ ಹೋಗಿ ಒಂದು ಆಕರ್ಷಕವಾದ ಪ್ರಸ್ತಾವನೆ ಇಟ್ಟರು. ಶಬಲೆಯ ಬದಲಾಗಿ ನೂರು ಸಾವಿರ ಹಸುಗಳನ್ನು ಕೊಡುವುದಾಗಿ ಹೇಳಿದರು. ಆದರೆ ವಶಿಷ್ಠರು ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿ ನಿರಾಕರಿಸಿದರು. ಪವಿತ್ರ ಯಜ್ಞಕರ್ಮಗಳ ನಿರ್ವಹಣೆ ಶಬಲೆಯ ಮೇಲೆಯೇ ಅವಲಂಬಿತವಾಗಿತ್ತು. ನೂರು ಸಾವಿರವಷ್ಟೇ ಅಲ್ಲ, ನೂರು ಕೋಟಿ ಹಸುಗಳನ್ನಾಗಲಿ, ಯಾವ ಸಂಪತ್ತನ್ನಾಗಲಿ ಕೊಟ್ಟರೂ ಶಬಲೆಯನ್ನು ಆಶ್ರಮದಿಂದ ಬೇರ್ಪಡಿಸಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ ಎಂದು ಅವರು ಹೇಳಿದರು.
ಋಷಿಯವರು ಇನ್ನಷ್ಟು ಸಂಪತ್ತಿನ ನಿರೀಕ್ಷೆಯಲ್ಲಿ ಇದ್ದಾರೆ ಎಂದುಕೊಂಡ ಕೌಶಿಕರು, ಆನೆಗಳು, ಚಿನ್ನದ ರಥಗಳು ಮತ್ತು ಕುದುರೆಗಳನ್ನು ಕೊಡುವುದಾಗಿ ಮತ್ತೊಮ್ಮೆ ಹೇಳಿದರು. ಆದರೂ ವಶಿಷ್ಠರು ಯಾವುದೇ ಮಾತುಕತೆಗೆ ಸಿದ್ಧರಾಗಲಿಲ್ಲ.
‘ಇಲ್ಲ’ ಎಂಬ ಮಾತನ್ನು ಕೇಳುವ ಅಭ್ಯಾಸವಿಲ್ಲದ ಕೌಶಿಕರು, ಶಬಲೆಯನ್ನು ಬಲವಂತವಾಗಿ ತೆಗೆದುಕೊಂಡು ಹೋಗಲು ನಿರ್ಧರಿಸಿದರು. ಅವರು ಹಸುವನ್ನು ಎಳೆದುಕೊಂಡು ಹೋಗಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸಿದರು. ಶಬಲಾ ತಪ್ಪಿಸಿಕೊಂಡು ವಶಿಷ್ಠರ ಬಳಿಗೆ ಓಡಿದಳು. ಆಗ ರಾಜನ ಸೈನಿಕರು ಆಕೆಯನ್ನು ಹಿಡಿಯಲು ಮುಂದಾದರು. ತನ್ನ ಆಶ್ರಯದ ಋಷಿ ಅಸಹಾಯಕರಾಗಿ ನಿಂತಿರುವುದನ್ನು ಕಂಡ ಶಬಲಾ, ಕೌಶಿಕರಿಗೆ ಪಾಠ ಕಲಿಸಲು ನಿರ್ಧರಿಸಿದಳು.
ಅವಳು ಭಾರೀ ಧ್ವನಿಯಲ್ಲಿ ಕೂಗಿದಳು. ಆ ಶಬ್ದದಿಂದ ಭಯಾನಕ ಯೋಧರು ಉದ್ಭವಿಸಿದರು. ಅವರು ಕೌಶಿಕರ ಸೇನೆಯನ್ನು ಸಂಹರಿಸಲು ಆರಂಭಿಸಿದರು. ರಾಜನ ಪುತ್ರರೂ ಸಹ ಅವರ ಕೋಪದಿಂದ ತಪ್ಪಿಸಿಕೊಳ್ಳಲಿಲ್ಲ; ಅವರು ಸಹ ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ಸಾವಿಗೀಡಾದರು. ಆ ದಿನ ಕೌಶಿಕರ ಸೇನೆ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಸೋಲಾಯಿತು.
ಈ ಅವಮಾನಕರ ಸೋಲಿನಿಂದ ತೀವ್ರವಾಗಿ ನೋವಿಗೊಳಗಾದ ಕೌಶಿಕರು, ರಾಜನಾಗಿರುವುದಕ್ಕಿಂತಲೂ ಮಹತ್ತರವಾದ ಸಾಧನೆಯನ್ನು ಮಾಡಬೇಕೆಂದು ನಿರ್ಧರಿಸಿದರು. ತಮ್ಮ ಏಕೈಕ ಉಳಿದ ಪುತ್ರನಿಗೆ ರಾಜ್ಯವನ್ನು ಒಪ್ಪಿಸಿ, ತಾವೇ ಹಿಮಾಲಯಕ್ಕೆ ತೆರಳಿ, ಶಿವನನ್ನು ಪ್ರಸನ್ನಗೊಳಿಸಲು ಕಠಿಣ ತಪಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ತೊಡಗಿದರು.
ಕೌಶಿಕರ ತಪಸ್ಸಿಗೆ ಮೆಚ್ಚಿದ ಶಿವನು ಅವರ ಮುಂದೆ ಪ್ರತ್ಯಕ್ಷನಾಗಿ ವರವನ್ನು ಕೇಳಿದರು. “ಈ ಸಮಸ್ತ ವಿಶ್ವದಲ್ಲಿರುವ ಶ್ರೇಷ್ಠವಾದ ಯುದ್ಧವಿದ್ಯೆಗಳು ಮತ್ತು ಅಸ್ತ್ರಶಸ್ತ್ರಗಳ ಜ್ಞಾನವೆಲ್ಲವೂ ನನಗೆ ಲಭಿಸಲಿ” ಎಂದು ಕೌಶಿಕರು ಬೇಡಿದರು. ಶಿವನು ವರ ನೀಡಿದ ಬಳಿಕ ಅಂತರಧಾನನಾದನು.
ಈ ಹೊಸ ಶಕ್ತಿಯಿಂದ ತಾನು ಅಜೇಯನೆಂದುಕೊಂಡ ಕೌಶಿಕರು, ಅಹಂಕಾರದಿಂದ ಮತ್ತೆ ವಶಿಷ್ಠರ ಆಶ್ರಮದ ಮೇಲೆ ದಾಳಿ ನಡೆಸಿದರು. ತನ್ನ ಪ್ರಿಯ ಆಶ್ರಮ ನಾಶವಾದುದನ್ನು ಕಂಡ ವಶಿಷ್ಠರು ಕ್ರೋಧದಿಂದ ಕಂಗಾಲಾದರು. ಯಮದಂಡದಷ್ಟೇ ಶಕ್ತಿಶಾಲಿಯಾದ ತಮ್ಮ ದಂಡವನ್ನು ಎತ್ತಿ, ತಪೋಬಲದ ಮೂಲಕ ಕೌಶಿಕರ ದಾಳಿಯನ್ನು ತಡೆಯುವುದರ ಜೊತೆಗೆ, ಅವರ ಎಲ್ಲಾ ಅಸ್ತ್ರಶಸ್ತ್ರಗಳನ್ನು ನಾಶಮಾಡಿದರು.
ಮತ್ತೊಮ್ಮೆ ಅವಮಾನಿತನಾದ ಕೌಶಿಕರಿಗೆ ಇದು ಭಾರೀ ಆಘಾತವಾಗಿತ್ತು. ನಿಜವಾದ ಶಕ್ತಿ ಅಸ್ತ್ರಬಲದಲ್ಲಲ್ಲ, ವಶಿಷ್ಠರಲ್ಲಿದ್ದ ಬ್ರಹ್ಮಬಲದಲ್ಲಿದೆ ಎಂಬ ಸತ್ಯ ಅವರಿಗೆ ಅರಿವಾಯಿತು. ಅದೇ ಬ್ರಹ್ಮಬಲವನ್ನು ತಾನೂ ಪಡೆಯಬೇಕೆಂದು ನಿರ್ಧರಿಸಿ, ಆ ದಾರಿಯತ್ತ ಅವರು ಮುಂದುವರಿದರು
ಮುಂದಿನ ಭಾಗದಲ್ಲಿ:
ಕೌಶಿಕರು ಹೇಗೆ ಕಠಿಣ ತಪಸ್ಸಿನ ಮೂಲಕ ವಿಶ್ವಾಮಿತ್ರರಾಗುತ್ತಾರೆ? ದೇವತೆಗಳ ಪರೀಕ್ಷೆ, ಮೇನಕೆಯ ಆಗಮನ ಮತ್ತು ಬ್ರಹ್ಮರ್ಷಿತ್ವದ ಸಾಧನೆ – ಎಲ್ಲವೂ ಮುಂದಿನ ಭಾಗದಲ್ಲಿ