ಇತಿಹಾಸದಲ್ಲಿ ಕೆಲವು ನಿರ್ಣಯಗಳು ಕೇವಲ ರಾಜಕೀಯವಲ್ಲ, ಅವು ರಾಷ್ಟ್ರದ ಭವಿಷ್ಯವನ್ನೇ ರೂಪಿಸುತ್ತವೆ. ಚಂದ್ರಗುಪ್ತ ಮೌರ್ಯ ಮತ್ತು ಗ್ರೀಕ್ ರಾಜಕುಮಾರಿ ಹೆಲೆನ್ರ ವಿವಾಹವೂ ಅಂಥದ್ದೇ ಒಂದು ನಿರ್ಣಯ.
ಈ ಕಥೆ ಯುದ್ಧದ ಜಯವಲ್ಲ, ಆದರೆ ಅದಕ್ಕಿಂತಲೂ ದೊಡ್ಡದಾದ ರಾಜತಂತ್ರದ ವಿಜಯ. ಅದರ ಹಿಂದಿದ್ದ ಚಾಣಕ್ಯನ ದೂರದೃಷ್ಟಿ ಇಂದು ಕೂಡ ನಮಗೆ ಅಚ್ಚರಿ ಮೂಡಿಸುತ್ತದೆ.
ಗ್ರೀಕ್ ಆಕ್ರಮಣಕಾರ ಸೆಲೊಕಸ್ನ್ನು ಮಹಾನ್ ಚಂದ್ರಗುಪ್ತ ಮೌರ್ಯನು ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ಸೋಲಿಸಿದಾಗ, ಇತಿಹಾಸವು ಕತ್ತಿಗಳಲ್ಲೇ ಮುಗಿಯಲಿಲ್ಲ — ಅದು ರಾಜತಂತ್ರದ ದಾರಿಗೆ ತಿರುಗಿತು.
ಶಾಂತಿಯನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಲು ಸೆಲೊಕಸ್ ತನ್ನ ಅಮೂಲ್ಯವಾದ, ತನ್ನ ಕಿರಿಯ ಮತ್ತು ಅತಿ ಸುಂದರ ಮಗಳು ಹೆಲೆನ್ಳ ಕೈಯನ್ನು ಮೌರ್ಯ ಸಾಮ್ರಾಟ್ರಿಗೆ ಅರ್ಪಿಸಿದನು.
ಈ ವಿವಾಹ ಪ್ರಸ್ತಾವನೆ ತಲುಪಿದ್ದು ತೀಕ್ಷ್ಣ ಬುದ್ಧಿಯ ಮಹಾಪಂಡಿತ ಆಚಾರ್ಯ ಚಾಣಕ್ಯನ ಬಳಿಗೆ. ಅವರ ಜ್ಞಾನವು ಶಸ್ತ್ರಬಲಕ್ಕಿಂತಲೂ ಶಕ್ತಿಶಾಲಿಯಾಗಿತ್ತು.
ಚಾಣಕ್ಯನು ಈ ರಾಜಕೀಯ ಮೈತ್ರಿಗೆ ಒಪ್ಪಿಕೊಂಡನು, ಆದರೆ ಭಾರತದ ಭವಿಷ್ಯವನ್ನು ಕಾಪಾಡುವ ಕೆಲವು ಕಠಿಣ ಷರತ್ತುಗಳೊಂದಿಗೆ.
ಮೊದಲ ಷರತ್ತು — ಈ ದಾಂಪತ್ಯದಿಂದ ಹುಟ್ಟುವ ಯಾವುದೇ ಸಂತಾನಕ್ಕೂ ಮೌರ್ಯ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯದ ಸಿಂಹಾಸನದ ಉತ್ತರಾಧಿಕಾರ ಇರುವುದಿಲ್ಲ.
ಹೆಲೆನ್ ರಾಜಕುಮಾರಿಯಾಗಿದ್ದರೂ, ಅವಳು ಭಾರತದ ಪೂರ್ವಜರೊಂದಿಗೆ ಯಾವುದೇ ಸಂಬಂಧವಿಲ್ಲದ ವಿದೇಶಿ ಸ್ತ್ರೀ. ಭಾರತೀಯ ಸಂಸ್ಕೃತಿ, ಪರಂಪರೆ ಮತ್ತು ಮೌಲ್ಯಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಅವಳಿಗೆ ಸಮರ್ಪಕ ಅರಿವು ಇರಲಿಲ್ಲ.
ಎರಡನೆಯದಾಗಿ, ಅವಳು ಒಮ್ಮೆ ಭಾರತದ ಶತ್ರುವಾಗಿದ್ದ ವಂಶದ ಮಗಳು. ಅದರಿಂದ ಅವಳ ನಿಷ್ಠೆ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಭಾರತೀಯ ಮಣ್ಣಿಗೆ ಸಲ್ಲುತ್ತದೆ ಎಂಬ ವಿಶ್ವಾಸ ಇರಲಾರದೆಂದು ಚಾಣಕ್ಯನು ತಿಳಿಸಿದನು.
ಮೂರನೆಯ ಕಾರಣ — ಅವಳ ಪ್ರಭಾವದಲ್ಲಿ ಬೆಳೆದ ಮಗನು ಸದಾ ಎರಡು ಲೋಕಗಳ ನಡುವೆ ದ್ವಂದ್ವದಲ್ಲಿ ಬದುಕುವ ಸಾಧ್ಯತೆ.ಅವನು ಭಾರತೀಯ ಜನತೆಗೆ ಮತ್ತು ದೇಶಕ್ಕೆ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ನಿಷ್ಠನಾಗಿರಲಾರನೆಂಬ ಆತಂಕ.
ಇನ್ನೊಂದು ಪ್ರಮುಖ ಷರತ್ತು ಕೂಡ ಇತ್ತು — ಹೆಲೆನ್ ರಾಜ್ಯಕಾರ್ಯ, ಆಡಳಿತ ಮತ್ತು ರಾಜಕೀಯ ವಿಚಾರಗಳಲ್ಲಿ ಯಾವತ್ತೂ ಹಸ್ತಕ್ಷೇಪ ಮಾಡಬಾರದು.
ಆ ಕ್ಷೇತ್ರಗಳು ವಿದೇಶಿ ಪ್ರಭಾವದಿಂದ ಸಂಪೂರ್ಣ ದೂರವಾಗಿರಬೇಕು. ಆದರೆ ಅರಮನೆಯ ಒಳಗಿನ ಜೀವನದಲ್ಲಿ ಅವಳಿಗೆ ಸಂಪೂರ್ಣ ಅಧಿಕಾರ ಇರುತ್ತದೆ.
ಹೀಗಾಗಿ ಪ್ರೀತಿ ಅನುಮತಿಸಲಾಯಿತು, ಆದರೆ ಅಧಿಕಾರವನ್ನು ದೃಢವಾಗಿ ರಕ್ಷಿಸಲಾಯಿತು.
ಶಸ್ತ್ರಬಲದಿಂದಲ್ಲ, ದೂರದೃಷ್ಟಿಯಿಂದ ಚಾಣಕ್ಯನು ಮೌರ್ಯ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯದ ಭದ್ರತೆಯನ್ನು ಖಚಿತಪಡಿಸಿದನು.
ಭಾರತದಲ್ಲಷ್ಟೇ ಅಲ್ಲ, ಜಗತ್ತಿನ ಇತಿಹಾಸದಲ್ಲಿಯೂ ಆಚಾರ್ಯ ಚಾಣಕ್ಯನಂತಹ ರಾಜತಂತ್ರಜ್ಞ ಮತ್ತು ಮಹಾನ್ ನೀತಿನಿರ್ಣಾಯಕ ಮತ್ತೊಬ್ಬನಿಲ್ಲ.